Klaas Dijkstra

Vroege zegge
Carex praecox

Klik op een afbeelding om te vergroten.


Stefan Lefnaer - cc by-sa 4.0

In het kort.

  • Vroege zegge of Carex praecox is een soort uit de Cypergrassenfamilie (Cyperaceae).
  • Het is een overblijvende, 10-30 cm hoge zegge.
  • Een ongeveer 1 mm dikke, ver kruipende, verhoutende wortelstok met uitlopers.
  • Rechtopstaande, stomp driekantige bloeistengels.
  • De stijve bladen zijn 1-2 mm breed, min of meer gootvormig of ingerold en aan de voet geoord.
  • Vroege zegge bloeit in april en mei.
  • Een korte, compacte, meestal rechtopstaande aarvormige bloeiwijze met drie tot zeven aren, met aan de voet de mannelijke bloemen en hogerop de vrouwelijke.
  • Bruine, onduidelijk generfde, platbolle, eironde, 2-4 mm grote urntjes.
  • Vroege zegge groeit op zonnige, vrij open plaatsen op droge, matig voedselrijke, kalkhoudende grond.
  • Groeiplaatsen zijn o.a. grasland, bermen, dijken, zuidhellingen en hoge zandige uiterwaarden.
  • Vroege zegge komt voornamelijk voor in gematigde streken in Azië en Europa.
  • In Nederland en België is deze inheemse plant zeer zeldzaam.

Uitgebreide beschrijving

Frysk Iere sigge

English Early Sedge

Français Laîche précoce

Deutsch Frühe Segge

Synoniemen

Familie Cyperaceae (Cypergrassenfamilie)

Naamgeving (Etymologie) Zegge stamt uit het Indogermaanse woord seq (snijden). Carex is zeer waarschijnlijk afgeleid van het Latijnse ceiro (ik snij), een verwijzing naar de scherpe kanten van de bladeren. Praecox betekent vroegtijdig.

Levensduur Overblijvend.

Plantvorm Hemikryptofyt.

Hoofdbloei April en mei.

Afmeting 10-30 cm.


Erop - cc by-nc 4.0


Stanislav Cherepushkin - cc by-nc 4.0


Andrea Moro - cc by-sa 4.0


Andrea Moro - cc by-sa 4.0

Wortels Een ongeveer 1 mm dikke, ver kruipende, verhoutende wortelstok met uitlopers.


Stefan Lefnaer - cc by-sa 4.0


Alexander Baransky - cc by-nc 4.0


Stefan Lefnaer - cc by-sa 4.0


Stefan Lefnaer - cc by-sa 4.0

Stengels De rechtopstaande bloeistengels zijn stomp driekantig. Na de bloei staan ze soms iets krom.


Andrea Moro - cc by-sa 4.0


Nikolay Panasenko - cc by-nc 4.0


Petr Filippov - cc by-sa 3.0


Jurga Motiejunaite - cc by-nc 4.0

Bladeren De stengelbladen zijn tijdens de bloei meestal minder dan half zo lang als de stengel. De stijve bladen zijn 1-2 mm breed, min of meer gootvormig of ingerold, aan de voet geoord en ze hangen niet over. De onderste bladscheden zijn lichtbruin en rafelen niet.


Andrea Moro - cc by-sa 4.0


Andrea Moro - cc by-sa 4.0


nataljaandreevna - cc by-nc 4.0


Stefan Lefnaer - cc by-sa 4.0

Bloemen Eenslachtig. Eenhuizig. Het onderste schutblad is meestal veel korter dan de bloeiwijze. Een korte, compacte, meestal rechtopstaande (zelden gekromde) aarvormige bloeiwijze met drie tot zeven aren. Aan de voet groeien de mannelijke bloemen, hogerop de vrouwelijke. Bloemen met twee stempels. De kafjes zijn roodbruin tot donkerbruin met een groenige middenstreep en een vliezig gerande top.


© Otto Zijlstra - verspreidingsatlas


Marina Gorbunova - cc by-nc 4.0


Andrea Moro - cc by-sa 4.0


Stefan Lefnaer - cc by-sa 4.0

Vruchten en zaden Een lensvormig nootje. De bruine, onduidelijk generfde urntjes zijn platbol, eirond en 2-4 mm in doorsnee. Ze zijn voorzien van smalle vleugelranden en zijn vrij plotseling in de tweetandige en op de rug gegroefde snavel versmald. Eenzaadlobbig.


Stefan Lefnaer - cc by-sa 4.0


Nikolay Panasenko - cc by-nc 4.0


alex_pol_64 - cc by-nc 4.0


2006 Digital Plant Atlas - cc by-nc-sa 3.0 nl

Biotoop

Bodem Zonnige, vrij open plaatsen op droge, matig voedselrijke, kalkhoudende grond (kleihoudend zand en stenige plaatsen).

Groeiplaatsen Droog neutraal tot kalkhoudend grasland, bermen, dijken, zuidhellingen en hoge zandige uiterwaarden.

Verspreiding

Wereld Gematigde streken in Azië en Europa. In West-Europa slechts op enkele verspreide plaatsen.

Nederland Inheems. Zeer zeldzaam.

België Inheems. Zeer zeldzaam.


observatoire.biodiversite.wallonie.be

2001-2026 K.M. Dijkstra - cc by-sa 4.0