Aanmelden Vakantiekrant.nl nieuwsbrief

Pinksterbloem - Cardamine pratensis

Namen
Nederlands: Pinksterbloem
Frysk: Pinksterblom
English: Cuckoo-flower
Français: Cardamine des prés
Deutsch: Wiesen-Schaumkraut
Wetenschappelijk: Cardamine pratensis
Familie: Kruisbloemenfamilie, Brassicaceae (Cruciferae)
Ondersoorten: Gewone pinksterbloem (Cardamine pratensis subsp. pratensis), Moeraspinksterbloem (Cardamine pratensis subsp. dentata) en Cardamine pratensis subsp. dentata.
Het is zeer de vraag of het inderdaad ondersoorten zijn of dat de verschillen alleen te maken hebben met de standplaats.

Beschrijving
Afmeting: 15 tot 50 cm.
Levensduur: Overblijvend.
Bloeimaanden: April t/m juni.
Stengels: De holle, ronde of soms iets kantige stengels zijn vaak kaal en niet of alleen aan de voet vertakt.
Bladeren: De rozetbladeren zijn rondachtig-eivormig en geveerd met een groot topblaadje, stengelbladeren zijn smaller met 4 tot 7 paar gave of soms getande deelblaadjes. Ze zijn niet of kort gesteeld.
Moeraspinksterbloem heeft bredere deelblaadjes.
Bloemen: De bloemen zijn 0,8 tot 1,8 cm. De kroonbladen zijn uitgerand en lila, lichtpaars, roze of wit van kleur. De helmknoppen zijn geel en de stijl is stomp.
Moeraspinksterbloem: De bloemen zijn groter.
Vruchten: Hauwen zijn 2 tot 5˝ cm lang en 1 tot 1˝ mm breed.
Moeraspinksterbloem: De hauwen zijn groter.

Biotoop
Bodem: Zonnige tot licht beschaduwde plaatsen op vochtige tot natte, matig voedselrijke tot voedselrijke, niet of licht bemeste, basische tot zwak zure grond (zand, leem, veen, zavel, klei en löss).
Groeiplaatsen: Grasland, loofbossen, elzenbroekbos, moerassen, duinvalleien, drijftillen, heggen, bermen, grasvelden, slootkanten, vijverkanten, greppels, plantsoenen, verlandingsvegetaties (laagveen) en begraafplaatsen.

Verspreiding
Wereld
Pinksterbloem - Cardamine pratensis
Koude en gematigde streken op het noordelijk halfrond.

Nederland
Klik voor gedetailleerde informatie
Algemeen.

Vlaanderen
Pinksterbloem - Cardamine pratensis
Zeer algemeen, maar iets minder algemeen in de duinen en in de Polders.
Rode lijst. Niet bedreigd.

Wallonië: Algemeen.

Wetenswaardigheden
De geslachtsnaam Cardamine stamt van het Griekse kardia (hart) en damao (verzachten). De plant werd gebruikt bij hartklachten en soms bij epilepsie. Pinksterbloem werd vroeger als rauwkost gegeten, vooral tegen scheurbuik. De bladeren kunnen zowel mild als radijsachtig scherp smaken. Volksnamen als kievitsbloem en koekoeksbloem wijzen erop dat de bloeitijd samen valt met de terugkeer van de vogels in de lente. In sommige delen van Frankrijk werd de Pinksterbloem gevreesd, omdat men dacht dat adders erg op de plant gesteld waren. Wie de bloem plukte, zou binnen een jaar worden gebeten. In Duitsland zou degene die de Pinksterbloem plukte, samen met zijn of haar woning, door de bliksem getroffen worden.

Flora Batava, Jan Kops. Deel 1 (1800)

Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen. Deel 1 (1796)

Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm (1796)
Wiesen-Schaumkraut

Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885 - 1905)

Bilder ur Nordens Flora, Carl Axel Magnus Lindman (1917-1926)

Flora Danica Georg Christian Oeder e.a. (1761-1888)

© 2001-2012 Klaas Dijkstra