Aanmelden Vakantiekrant.nl nieuwsbrief

Heen - Bolboschoenus maritimus

Namen
Nederlands: Heen (Zeebies)
Frysk: Heinebal
English: Sea club-rush (Cosmopolitan bulrush)
Français: Scirpe maritime
Deutsch: Strandsimse
Wetenschappelijk: Bolboschoenus maritimus (Scirpus maritimus)
Familie: Cypergrassenfamilie, Cyperaceae

Beschrijving
Afmeting: 15 cm tot 1½ meter.
Levensduur: Overblijvend.
Bloeimaanden: Juni t/m augustus, maar soms t/m oktober.
Wortels: Een forse, kruipende wortelstok met harde, vezelige, bruingrijze, bewortelde knollen, die tot enkele cm groot kunnen worden.
Stengels: De forse stengels zijn scherp driekantig en over bijna de hele hoogte bebladerd.
Bladeren: De bladeren zijn vrij vlak, tot 1 cm breed en aan de top driekantig. Naar boven zijn ze ruw op de randen en op de onderkant van de middennerf. Op de overgang van de bladschede naar de bladschijf zie je aan de buitenkant 2 lichte vlekken.
Bloemen: De bloeiwijze is meestal schermvormig of hoofdjesachtig, maar de aar kan ook alleen staan. De roodbruine aren bevatten veel bloemen en zijn 1 tot 2 cm lang of soms tot 4 cm. Ze zijn meer dan 2 keer zo lang als breed. Aan de voet vind je meestal 3 schutbladen, die meestal langer zijn dan de bloeiwijze. De kafjes zijn eirond en aan de top ingesneden, waar de middennerf als een naald van enkele millimeters hoogte uitkomt. De stijlenhebben 2 of 3 stempels.
Vruchten: De zaadjes zijn ongeveer 3 mm lang en glanzend bruin van kleur.

Biotoop
Bodem: Zonnige plaatsen op natte, (voedselrijke, meestal kalkhoudende grond en in ondiep, zoet tot licht zilt water met een organische of licht organische, slibrijke, zeer carbonaatrijke bodem(zand, veen, zeeklei en stenige plaatsen).
Groeiplaatsen: Waterkanten (langs rivieren, tichelgaten, afwateringskanaaltjes, sloten, vijvers, plassen, kanalen en grachten), verlandende sloten, kwelders, 's winters overstroomde laagten in zilte weiland, weilandgreppels, basaltglooiingen, strandvlakten in poelen en slenken waar zich regenwater en water uit de duinen verzamelt, zoetwatergetijdengebied, langdurig onder water staande delen van weiland en soms in akkers.

Verspreiding
Wereld
Heen - Bolboschoenus maritimus
Gematigde en warme streken in Australië, Oost-Canada, Azië, Afrika en Europa. Ingeburgerd in Noord- en Zuid-Amerika.

Nederland
Klik voor gedetailleerde informatie
Algemeen in het westen en noorden van het land in een ongeveer 50 kilometer brede strook langs de Noordzeekust, vrij algemeen in het IJsselmeergebied en het rivierengebied. Elders zeer zeldzaam.

Vlaanderen
Heen - Bolboschoenus maritimus
Vrij algemeen tot plaatselijk zeer algemeen in het kustgebied, de Polders en langs de Schelde en haar zijrivieren. Elders zeldzaam tot zeer zeldzaam.
Rode lijst. Niet bedreigd.

Wallonië: Zeldzaam tot zeer zeldzaam langs enkele grote rivieren.
Rode lijst. Ernstig bedreigd.

Wetenswaardigheden
De knolletjes (heenkloten of hanebollen) worden op schorren door overwinterende ganzen graag opgewroet en gegeten. Ze worden ook wel gestoken als voer voor tamme ganzen.

Flora Batava, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall. Deel 7 (1836)

Flora Danica Georg Christian Oeder e.a. (1761-1888)

© 2001-2012 Klaas Dijkstra