Aanmelden Vakantiekrant.nl nieuwsbrief

Genadekruid - Gratiola officinalis

Namen
Nederlands: Genadekruid
English: Hedge Hyssop (Hedgehyssop)
Français: Gratiole officinale (Gratiole)
Deutsch: Gottesgnadenkraut
Wetenschappelijk: Gratiola officinalis
Familie: Helmkruidfamilie, Scrophulariaceae

Beschrijving
Afmeting: 10 tot 40 cm.
Levensduur: Overblijvend of tweejarig.
Bloeimaanden: Juni t/m augustus.
Wortels: Met een horizontale wortelstok.
Stengels: De rechtopstaande stengels zijn kaal, vierkantig, hol en hebben een scherpe smaak. Aan de voet kruipen ze en gaan ze wortelen. De plant vormt pollen van vele stengels.
Bladeren: De tegenoverstaande bladeren zijn lichtgroen en lijnvormig tot langwerpig. Ze omvatten de stengel ongeveer voor de helft. Verder zijn ze ondiep gezaagd en hebben meestal 3 nerven en doorschijnende klierpunten. Onderaan de plant zitten schubvormige bladeren.
Bloemen: De alleenstaande, gesteelde bloemen groeien in de bladoksels. Onder de 5-delige kelk zitten 2 steelblaadjes. De bloemen zijn trompetvormig. De bovenlip heeft 2 lobben. De onderlip heeftt 3 slippen en is lichtgeel of bruinachtig rood. De zoom is bleek lilarood of wit, heeft nerven en wordt 1 tot 1,8 cm lang.
Vruchten: De vruchten zijn flesvormig.

Biotoop
Bodem: Zonnige, iets open plaatsen op natte, 's winters overstroomde, matig voedselrijke tot voedselrijke, neutrale, humeuze grond (zand, zavel en klei).
Groeiplaatsen: Grazige, 's winters overstroomde plaatsen, uiterwaarden, weiland, vijvers, greppels, langs beken, rivierdijken, langs plassen en moerassen.

Verspreiding
Wereld
Genadekruid - Gratiola officinalis
In Zuid- en Midden-Europa. Noordwestelijk tot in Nederland.

Nederland
Klik voor gedetailleerde informatie
Zeer zeldzaam in het rivierengebied in Midden-Nederland en aangrenzend Noord-Brabant.
Rode lijst 1. Zeer sterk afgenomen.

Vlaanderen
Genadekruid - Gratiola officinalis
Zeer zeldzaam in het Midden-Limburgse vijvergebied.
Rode lijst. Met verdwijning bedreigd.

Wallonië: Vroeger zeer zeldzaam in het Maasgebied en de Ardennen. Voor het laatst gevonden in 1940.
Rode lijst. Verdwenen.

Flora Batava, Jan Kops en Herman Christiaan van Hall. Deel 8 (1844)

Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen. Deel 5 (1800)

Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885 - 1905)

Flora Danica Georg Christian Oeder e.a. (1761-1888)

© 2001-2012 Klaas Dijkstra