Aanmelden Vakantiekrant.nl nieuwsbrief
Eenbes - Paris quadrifolia

Namen
Nederlands: Eenbes
Frysk: Fjouwerblêd
English: Herb-Paris
Français: Parisette à quatre feuilles
Deutsch: Vierblättrige Einbeere
Wetenschappelijk: Paris quadrifolia
Familie: Leliefamilie, Liliaceae

Beschrijving
Afmeting: 15 tot 30 cm.
Levensduur: Overblijvend.
Bloeimaanden: Eind april t/m juni.
Wortels: Met lange, ondiep kruipende en weinig vertakte wortelstokken.
Stengels: De rechtopstaande stengels zijn kaal. De soort groeit vaak in groepen.
Bladeren: De bladeren vormen meestal een krans van 4 bladeren halverwege de stengel. Ze zijn breed eirond met 3 tot 5 nerven.
Bloemen: De geelgroene bloemen zijn meestal 4-tallig. De 4 buitenste groene, spitse bloembladen zijn langwerpig-eirond, 2 tot 3 cm lang en tot 5 mm breed. De binnenste 4 zijn wat korter en smaller (priemvormig). Meestal zijn er 8 meeldraden (soms 10 of 12) en 4 gekromde stijlen. De helmknoppen zijn oranjegeel.
Vruchten: De zwarte, giftige bessen zijn ongeveer 1 cm groot. De zaden zijn rood.

Biotoop
Bodem: Beschaduwde plaatsen op vochtige tot vrij natte, matig voedselrijke, soms zwak zure, maar meestal neutrale tot kalkhoudende, humusrijke grond met goed verterend strooisel (mergel, leem of löss).
Groeiplaatsen: Loofbossen, langs beekjes en bij bronnen.

Verspreiding
Wereld
Eenbes - Paris quadrifolia
Gematigde en koudere streken in Azië en Europa. Niet in Ierland.

Nederland
Klik voor gedetailleerde informatie
Vrij zeldzaam in Zuid-Limburg, zeldzaam, maar plaatselijk vrij algemeen in Noord-Brabant en zeer zeldzaam in het oosten van het land en in Drenthe.
Rode lijst 3. Matig afgenomen.

Vlaanderen
Eenbes - Paris quadrifolia
Vrij algemeen in de Leemstreek en de Voerstreek. Elders zeldzaam.
Rode lijst. Niet bedreigd.

Wallonië: Vrij zeldzaam, maar plaatselijk vrij algemeen.

Wetenswaardigheden
De soortaanduiding quadrifolia betekent vierbladig. De hele plant is giftig door de aanwezigheid van saponinen. De plant wordt in de homeopathie gebruikt. Vroeger werd de plant tegen besmettelijke ziekten gebruikt (pestbes).

Flora Batava, Jan Kops en Johannes Everhardus van der Trappen. Deel 9 (1846)

Afbeeldingen der artseny-gewassen met derzelver Nederduitsche en Latynsche beschryvingen. Deel 1 (1796)

Deutschlands Flora in Abbildungen, Jacob Sturm und Johann Georg Sturm (1796)

Flora von Deutschland, Österreich und der Schweiz, Prof. Dr. Otto Wilhelm Thomé (1885 - 1905)

Bilder ur Nordens Flora, Carl Axel Magnus Lindman (1917-1926)

Flora Danica Georg Christian Oeder e.a. (1761-1888)

© 2001-2012 Klaas Dijkstra