 | Namen Nederlands: Blauwe bosbes Frysk: Blauwe blebberbei English: Bilberry (Huckleberry, Myrtle Blueberry, Myrtle Whortleberry, Whiniberry, Whortleberry) Français: Myrtille Deutsch: Heidelbeere Wetenschappelijk: Vaccinium myrtillus Familie: Heifamilie, Ericaceae Beschrijving Afmeting: 15 tot 50 cm. Levensduur: Overblijvend. Bloeimaanden: April t/m juni, soms tot oktober. Stengels: De struikjes zijn sterk vertakt. De takken staan rechtop, zijn glanzend lichtgroen, smal gevleugeld (kantig) en vrijwel kaal. Vaak groeien de planten in grote groepen. Bladeren: De lichtgroene, 2 tot 3 cm grote bladeren zijn kaal, eirond en spits tot vrij stomp. De bladrand is vlak en fijn gezaagd. De bladeren vallen in de winter af. Bloemen: De meestal alleenstaande, 4 tot 6 mm grote bloemen groeien in de bladoksels. Ze zijn bolvormig, knikkend en meestal vijftallig. Aan de voet zijn ze bleekgroen, naar de top lichtrood. Ze hebben korte, naar buiten omgerolde lobjes. De meeldraden bestaan uit een kale helmdraad met aan beide kanten van de helmknop 2 afstaande kromme hoorntjes. De stijl loopt door tot in de opening van de kroon. Vruchten: De blauwzwarte, ronde bessen zijn zoet en eetbaar. Ze bevatten paars sap. Bovenaan zit een indeuking. Biotoop Bodem: Lichte tot matig beschaduwde plaatsen op droge tot vochtige, voedselarme, zure grond (zand, leem en veen). Groeiplaatsen: Loofbossen, naaldbossen, houtwallen, humeuze heide en op beschaduwde veendijkjes in hoogveen. Verspreiding Wereld
 In Europa, behalve in de meest zuidelijke delen. Ook in West- en Midden-Siberië en Klein-Azië. Ingeburgerd op een aantal plaatsen in Noord-Amerika. Nederland
 Algemeen in het oosten, midden en zuiden van het land. Zeer zeldzaam in laagveengebieden en in de duinen. Vlaanderen: Algemeen. Rode lijst. Niet bedreigd. Wallonië: Algemeen. Niet bedreigd. Wetenswaardigheden De soortnaam 'myrtillus', verwijst naar de overeenkomst in bladvorm met de bladeren van de Mirtestruik. De zwarte, glanzende of blauw berijpte vruchten bevatten rijkelijk sap, dat paars gekleurd is. Ze smaken mild aromatisch en worden veel ingezameld voor het maken van bosbessenjam en bosbessensap. Ook bij gebak worden ze gebruikt. De bessen bevaten veel vitamine C. Blauwe bosbes heeft een mycorrhizale symbiose met schimmels. De schimmels leveren voedingsstoffen uit de bodem, terwijl de Blauwe bosbes de schimmels suikers en koolhydraten bezorgt. Dit gebeurt via de talrijke schimmeldraden die verbonden zijn met de wortels. John Gerard, de 17e eeuwse Engelse kruidkundige vermeldt dat de mensen in de noordelijke streken van Engeland, de Bosbessen veel aten met room en melk. In Europa werden ze veel gebruikt om wijn te kleuren. De gedroogde bessen en bladeren worden aanbevolen voor een breed scala aan klachten zoals urineweginfecties en nierstenen. De behandeling van diarree is wel de meest bekende. Modern onderzoek naar Blauwe Bosbes is met name op gang gekomen toen bleek dat Britse piloten in de 2e wereldoorlog aanmerkelijk beter konden zien bij nachtelijke bombardementen op Nazi-Duitsland na het eten van een pot bosbessenjam. De bladeren worden gebruikt in liefdeswierook en bij tal van liefdesrituelen. |